Spaartips: hoe leer jij jouw kind sparen?

article_Hoe leer jij jouw kind sparen__h_dt

Liever nú een frikandelbroodje dan over een paar weken een uitgebreide lunch. Jouw puber kijkt niet echt naar de lange termijn. Uitleggen dat je geld kan overhouden als je zelf brood smeert, lijkt je kind gewoon niet te horen. Maar geen zorgen: er zijn manieren om je kind te laten sparen.

Kinderen leren sparen: waar moet je beginnen?

Allereerst goed om te weten: wij zijn allemaal gericht op het hier en nu. Leren sparen is daarom lastig. Ook volwassenen zijn meer bezig met wat ze vandaag kunnen uitgeven dan over tien jaar. Als je net begint met werken, denk je nog niet na over je pensioen. Dat komt later wel. Dit wordt ook wel de 'latte-factor' genoemd: je weet heus wel dat je veel geld zou besparen als je geen koffie to go meer zou halen, maar toch maak je telkens weer die stop bij de Starbucks.

Bij pubers werkt het ook zo, alleen is hun gedrag nog extremer én gebeurt het voor een groot deel. De reden: hun prefrontale cortex, het gebied in de hersenen dat verantwoordelijk is voor (lange termijn) planning, beslissingen nemen en impulsbeheersing, is nog niet volledig ontwikkeld. Maar met jouw hulp kunnen ze dit wel trainen, bijvoorbeeld wel leren sparen.

Bedenk een spaarplan en -doel

‘Sparen om te sparen? Daar kunnen pubers niet zoveel mee. Het is te conceptueel,’ legt Femke Hogema, schrijver van het kinderboek De reis naar rijkdom, uit. Koppel er een spaardoel aan vast, zoals een nieuwe Xbox, make-up van een duur merk of een scooter als je kind zestien is. ‘Je kind zal elke keer glunderen als hij er geld voor opzij legt.’

Maak er een gewoonte van om te leren sparen

Femke Hogema vergelijkt sparen met tandenpoetsen. ‘Als je daar pas op je zestiende mee begint, wordt het moeilijk er een gewoonte van te maken.’ Hoe eerder je met sparen begint, hoe normaler je kind het vindt. Zelf leerde Femke Hogema haar kinderen al met de 4 jaar om altijd 10 procent van hun zakgeld in een potje voor later te doen. Zelfs haar spender (die nu 11 is) houdt zich daar nog steeds braaf aan.

Spaartip: maak meer bankrekeningen aan

Wil je kind 10% sparen van het zakgeld of wat verdiend is met een bijbaantje? Laat dit dan overmaken naar een spaarrekening. Het liefst eentje waar ze niet van kunnen betalen. Van de betaalrekening mogen ze dan zoveel frikandelbroodjes kopen als ze willen, van de spaarrekening blijven ze af.

Beloon je kinderen als zij braaf sparen

Is het je kind gelukt? Hang de vlag uit, koop taart, vertel het aan iedereen die het (niet) horen wil en geef je kind veel complimentjes. Het is voor sommige kinderen echt lastig om te sparen, dus je mag hier best even een momentje van maken.

De highlights in 1 minuut

Sparen is lastig omdat we allemaal gericht zijn op het hier en nu
Pubers hebben extra moeite door hun nog onontwikkelde impulscontrole
Een concreet spaardoel maakt sparen veel aantrekkelijker
Hoe eerder je begint, hoe makkelijker het een gewoonte wordt
Kleine vaste percentages (zoals 10%) helpen structuur opbouwen
Gescheiden rekeningen voorkomen dat spaargeld ongemerkt verdwijnt
Complimenten en beloningen versterken positief gedrag

Conclusie

Sparen leren begint niet met discipline, maar met begrip: pubers zijn van nature gericht op het moment en moeten nog leren vooruitdenken. Door sparen concreet en aantrekkelijk te maken met duidelijke doelen, vaste gewoontes en slimme systemen zoals aparte rekeningen, help je je kind stap voor stap zelfstandiger worden. Met positieve aandacht en aanmoediging groeit sparen van iets wat ‘moet’ naar iets wat vanzelf gaat.